kraje

Bułgaria

Rok przystąpienia do UE: 2007

Ustrój polityczny: republika

Stolica: Sofia

Powierzchnia: 110 910 km2

Liczba mieszkańców: 7,6 mln

Waluta: lew

Usytuowana w sercu Bałkanów Bułgaria jest krajem bardzo zróżnicowanym geograficznie. Na północy rozciąga się pagórkowata Nizina Naddunajska, a na południu tereny wyżynne i górskie. Wybrzeże Morza Czarnego przez cały rok przyciąga turystów.Państwo Bułgarskie powstało w 681 r., co oznacza, że Bułgaria jest jednym z najstarszych krajów w Europie. Na historię kraju duży wpływ miało położenie blisko granicy z Azją. Około 85 proc. ludności to ludność wyznania prawosławnego, a 13 proc. stanowią muzułmanie. Turcy stanowią około 10 proc. ludności, a Romowie − 3 proc. Kuchnia tradycyjna jest także wyrazem spotkania wschodu z zachodem. Najsłynniejszą bułgarską potrawą jest jogurt, który podobno zapewnia długowieczność tym, którzy regularnie go jedzą. Bułgaria słynie ze swojej muzyki ludowej. Bułgarska piosenka ludowa została nagrana na złotej płycie, którą NASA wysłała poza granice Układu Słonecznego na pokładzie Voyagera. Do słynnych Bułgarów zaliczają się między innymi filozof Julia Kristeva, laureat nagrody Nobla w dziedzinie literatury w 1981 r. Elias Canetti oraz Christo Javachev znany jako „Christo”, autor wielu awangardowych instalacji przestrzennych.

Estonia

Rok przystąpienia do UE: 2004

Ustrój polityczny: republika

Stolica: Tallin

Powierzchnia: 45 000 km²

Liczba mieszkańców: 1,3 mln

Waluta: korona estońska

Estonia, najbardziej wysunięty na północ spośród krajów bałtyckich, odzyskała niepodległość w 1991 r. po rozpadzie ZSRR. Jest krajem nizinnym, rozciągającym się wzdłuż wschodniego wybrzeża Bałtyku, z dużą ilością jezior i wysp. Dużą część powierzchni kraju stanowią grunty zalesione lub orne. Język estoński jest blisko spokrewniony z językiem fińskim i w niczym nie przypomina języków pozostałych republik bałtyckich, litewskiego i łotewskiego, ani języka rosyjskiego. Około jedna czwarta ludności Estonii to osoby pochodzenia rosyjskiego. Stolica Estonii, Tallin, jest jednym z najlepiej zachowanych miast średniowiecznych w Europie. W kuchni estońskiej wyczuwalne są wpływy innych narodów, pod których panowaniem kraj znajdował w różnych okresach historycznych: Duńczyków, Szwedów, Polaków i Rosjan. Tradycyjne dania to między innymi marynowany węgorz, kaszanka oraz kapusta kiszona duszona z wieprzowiną. Słynni Estończycy to między innymi pisarz Jaan Kross, którego dzieła przetłumaczone zostały na ponad 20 języków, Friedrich Reinhold Kreutzwald, autor eposu narodowego „Kalevipoeg”, oraz pisarz, reżyser, dyplomata i polityk, Lennart Meri.

Francja

Rok przystąpienia do UE: państwo założycielskie

Ustrój polityczny: republika

Stolica: Paryż

Powierzchnia: 550 000 km²

Liczba mieszkańców: 64,3 mln

Waluta: euro

Francja jest największym państwem w Europie, rozciągającym się od Morza Północnego, aż po Morze Śródziemne. Ten zróżnicowany pod względem geograficznym kraj na wschodzie i południu okalają łańcuchy górskie, a w jednym z nich leży Mont Blanc, najwyżej położony punkt Europy Zachodniej (4 810 m.n.p.m.). W nizinnej części Francji leżą dorzecza czterech rzek: Sekwany na północy, Loary i Garonny płynących w kierunku zachodnim, oraz Rodanu, który wypływa z Jeziora Genewskiego i wpada do Morza Śródziemnego. W polityce ważną rolę odgrywa prezydent republiki.  Z Francji pochodzili jedni z najznamienitszych pisarzy i myślicieli kontynentu europejskiego, między innymi Kartezjusz i Pascal w XVII w., Rousseau i Wolter w XVIII w., Balzak, Baudelaire i Flaubert w XIX w. oraz Sartre i Camus w XX w. W ciągu ostatnich dwóch stuleci światową sztukę wzbogaciły między innymi dzieła Renoira, Moneta, Cézanne’a, Gauguina, Matisse’a i Braque’a. Francuska kuchnia należy do najbardziej podziwianych w Europie, a gotowanie i jedzenie stanowią nieodłączny element francuskiej kultury i stylu życia.

Norwegia

Ustrój polityczny: monarchia

Stolica: Oslo

Powierzchnia: 323 802 km2

Liczba mieszkańców: 4,7 mln

Waluta: korona norweska

Państwo położone w Europie Północnej na Półwyspie Skandynawskim. Jest najmniej, po Islandii, zaludnionym krajem europejskim. Norwegia to monarchia konstytucyjna.  W rzeczywistości władza wykonawcza spoczywa jednak w rękach rządu, na czele którego stoi premier. W niektórych rejonach kraju śniegi utrzymują się cały rok, a temperatura dochodzi do -30 °C.  Norwegia kojarzy się  przede wszystkim z niezwykłymi fiordami, trollami i wikingami. Do specjałów kuchni norweskiej należą: gravlaks – łosoś marynowany, reinsdyrstek - kotlet z renifera,får i kål – baranina w kapuście.  Muzycy norwescy wywierają duży wpływ na międzynarodową scenę muzyczną. Do najbardziej znanych należą: Röyksopp, Orkiestra Filharmonii w Oslo, Jan Garbarek, Arne Nordheim, Mari Boine. Inni sławni Norwegowie to Henrik Ibsen, Edward Munch i Edward Grieg.

Polska

Rok przystąpienia do UE: 2004

Ustrój polityczny: republika

Stolica: Warszawa

Powierzchnia: 312 679 km²

Liczba mieszkańców: 38,1 mln

Waluta: złotyTerytorium Polski rozciąga się od Morza Bałtyckiego na północy do Tatr, stanowiących najwyższe pasmo górskie w Karpatach, na południu. Polska jest krajem nizinnym. Pojezierze Mazurskie to największe i najczęściej odwiedzane przez turystów pojezierze w Polsce. Państwo Polskie ma ponad tysiąc lat. W XVI w. Polska była zaliczana do mocarstw europejskich. Król Polski, Jan III Sobieski, w 1683 r. rozgromił oblegające Wiedeń wojska tureckie, kładąc tym samym koniec zagrożeniu zajęcia przez nie Europy Zachodniej. Podstawy prawne ustroju państwa są zawarte w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 r. Prezydent wybierany jest w wyborach powszechnych na pięcioletnią kadencję. Organami władzy ustawodawczej są sejm i senat, których członkowie – 460 posłów i 100 senatorów – wybierani są na czteroletnią kadencję w systemie proporcjonalnym. Dania tradycyjnej kuchni polskiej to barszcz czerwony, gołąbki i pierogi nadziewane między innymi kapustą z grzybami. Słynni Polacy to między innymi astronom Mikołaj Kopernik, kompozytor Fryderyk Chopin, uczona Maria Curie-Skłodowska, reżyserzy Roman Polański i Krzysztof Kieślowski oraz papież Jan Paweł II.

opracowane na podstawie informacji UE